Planowanie sukcesji – 4 lekcje z serialu „Dziedzictwo: Prawdziwa historia LA Lakers”

Jako kibic i fan sportu wierzę, że z tego świata może płynąć do biznesu wiele inspiracji. Ostatnio obejrzałem serial dokumentalny Dziedzictwo: Prawdziwa historia LA Lakers”*. Oprócz tego, że to świetnie opowiedziana historia o jednej z najbardziej znanych drużyn NBA, jest to też opowieść ukazująca planowanie sukcesji w firmie rodzinnej.

Kilka razy zdarzało mi się pisać o planowaniu sukcesji. Wierzę, że to kluczowy element długoterminowego sukcesu biznesowego. Ten serial to zaś nic innego, jak ciekawie opowiedziane studium przypadku. Takie, które pokazuje, jak sukcesja, dziedzictwo i dynamika relacji rodzinnych mogą napędzać (lub przeszkadzać!) w praktycznie każdym przedsięwzięciu.

Planowanie sukcesji – jak zrobili to w LA Lakers?

Uważam, że każdy właściciel, który stworzył dużą organizację, może zainspirować się tą barwną historią zmian w Lakersach. Do mnie przemówiło kilka aspektów, na które chciałbym zwrócić uwagę. Oto kluczowe lekcje biznesowe, które wynoszę po obejrzeniu serialu.

1. Planowanie sukcesji potrzebuje wizji trwalszej niż założyciel

• Ustalenie jasnych oczekiwań i tego, czym organizacja powinna się wyróżniać: Dr Jerry Buss po przejęciu organizacji wbudował w kulturę LA Lakers swoją ambicję wygrywania, podejmowania kalkulowanego ryzyka i innowacyjności.
• Komunikuj plan: Angażując swoje dzieci w działalność firmy od wczesnego etapu, Buss jasno komunikował, że zamierza przygotować ich do przyszłego przejęcia sterów. W ten sposób eliminował niepewność w kwestii przywództwa. 

2. Planowanie sukcesji wymaga wczesnego zaangażowania i stopniowego zwiększania odpowiedzialności

• Doświadczenie w praktyce: Dzieci Bussa pełniły w organizacji różnorodne role. Od sprzedaży biletów, przez zarządzanie operacjami w halach sportowych, stopniowo przechodzili do podejmowania decyzji strategicznych. Pozwoliło im to zdobyć praktyczne doświadczenie i udowodnić, a także zweryfikować swoje kompetencje. 
• Strukturalny mentoring: Wsparcie ze strony doświadczonych menedżerów i legend NBA dostarczało wiedzy niedostępnej dla osób z zewnątrz. 

3. Równowaga między związkami rodzinnymi a merytokracją

• Próba ognia: Mimo więzi rodzinnych rodzeństwo Bussów było testowane w trudnych warunkach. Lider w przypadku słabych wyników nie wahał się dokonywać zmian. Było jasne, że nikt nie może indywidualnie dominować nad interesem organizacji. 
• Obiektywna ocena: Dr Buss nie wahał się przyznać, gdy członkowie rodziny nie nadawali się na określone stanowiska. Mimo że czasami prowadziło to do publicznych konfliktów i batalii sądowych. 

4. Planowanie sukcesji oparte na budowaniu profesjonalnych struktur zarządzania

• Unikanie toksycznej rywalizacji rodzeństwa: Wewnętrzne spory rodzinne niemal doprowadziły do rozpadu organizacji, co ukazuje zagrożenie związane z nieformalnymi i niejasnymi procesami sukcesji. Jasne linie władzy są niezbędne. 
• Oddzielenie własności od zarządzania: Posiadanie udziałów nie musi oznaczać automatycznego stanowiska kierowniczego. Lakersi musieli sformalizować role przywódcze, aby zachować stabilność.

Krok	Najlepsza praktyka inspirowana Lakersami
Wizja	Wyraźnie sformułowane cele organizacji, które będą kierować sukcesją
Wczesna identyfikacja następców	Zaangażowanie potencjalnych liderów w istotne role biznesowe
Rozwój i mentoring talentów	Zapewnienie mentoringu ze strony obecnych liderów i branżowych autorytetów
Merytokracja ponad nepotyzmem	Powierzanie ról na podstawie kompetencji, nie tylko więzi rodzinnych
Ustanowienie struktur zarządzania	Zbudowanie formalnej procedury przekazywania przywództwa
Przygotowanie na konflikty	Planowanie sposobów rozwiązywania sporów rodzinnych i interesariuszy
Transparentna komunikacja	Utrzymywanie komunikacji wobec wewnętrznych i zewnętrznych interesariuszy

Kilka dodatkowych lekcji i ostrzeżeń związanych z planowaniem sukcesji

• Założenia mogą być kosztowne: Powierzanie wysokich stanowisk nieprzygotowanym członkom rodziny bez odpowiedniego wsparcia może zaszkodzić firmie. 
• Dodatkowe konflikty związane z emocjami: Sukcesja może wywołać rywalizację i spory sądowe nawet w najbliższej rodzinie. Niezbędne mogą być szczere rozmowy oraz mediacja zewnętrzna. 
• Dziedzictwo założyciela jest kruche: Bez starannego planowania osobiste spory mogą przesłonić priorytety biznesowe i zagrozić przyszłości organizacji. 

Podsumowanie

Planowanie sukcesji to nie tylko proces formalny – to transformacja, która kształtuje przyszłość każdej organizacji. Wdrażając lekcje z historii Lakersów, liderzy mogą zapewnić trwałość, wizję i harmonię w sukcesji władzy. Ostatecznie kluczem do trwałej wielkości jest umiejętność połączenia profesjonalizmu i dziedzictwa.

 
*Tytuł oryginalny: „Legacy: The True Story of the LA Lakers”